Woda jest podstawą życia. Organizm ludzki do prawidłowego funkcjonowania potrzebuje nie tylko wody ale również zawartych w niej składników głównych tj. makroskładników: wodorowęglany, siarczany, chlorki, sód, potas, wapń, magnez, stanowiących ponad 90% substancji rozpuszczonych w wodzie, składników podrzędnych: nieorganiczne związki azotu, żelazo, krzemiany, substancje organiczną oraz mikroskładników. Woda pitna powinna zawierać przede wszystkim magnez i wapń, które stanowią o jej twardości i są niezwykle istotne dla naszego organizmu. Pierwiastki te stanowią ok. 30% dziennego zapotrzebowania, które uzupełniamy właśnie poprzez picie wody [1]. Podobnie wygląda to w przypadku wody butelkowanej. Wysoka zawartość minerałów, takich jak wapń i magnez w ogólnodostępnych w handlu wodach mineralnych przekłada się na ich wysoką twardość [5]. Naturalne źródła wody zawierają zwykle do 10 mg/l magnezu. Zwykle przeważa twardość wapniowa [3].
Woda dostarczana do Państwa jest wodą podziemną pozyskiwaną na głębokości od 71 do 138 m, w związku z czym składniki w niej zawarte pochodzą z minerałów skał osadowych. Woda pitna w Mińsku Mazowieckim charakteryzuje się twardością od 200 (Stacja Uzdatniania Wody Kędzierak) do 347 (Stacja Uzdatniania Wody Mirecki), co klasyfikuje ją jako wodę o średniej twardości. Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 7 grudnia 2017 r. w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (Dz. U. 2017 poz. 2294) wskazuje dolny zakres twardości wody na 60 mg/l CaCO3 górny natomiast na 500 mg/l CaCO3. W związku z tym, nasza woda jest wyśrodkowana między dolną, a górną granicą.
Tabela 1. Klasyfikacja wód według twardości ogólnej [2]:
|
Woda |
mg/l CaCO3 |
mmol/l |
mval/l |
° niem (°dH) |
|
Bardzo miękka |
0 – 100 |
0 – 1 |
0 – 2 |
0 – 5,9 |
|
Miękka |
100 – 200 |
1 – 2 |
2 – 4 |
5,9 – 11,8 |
|
Średnio twarda |
200 – 350 |
2 – 3,5 |
4 – 7 |
11,8 – 20,6 |
|
Twarda |
350 – 550 |
3,5 – 5,5 |
7 – 11 |
20,6 – 32,4 |
|
Bardzo twarda |
>550 |
>5,5 |
>11 |
>32,4 |
W Polsce woda wodociągowa wykazuje przewagę średnich poziomów twardości wody. Wyniki analiz tego parametru, przeprowadzone w ramach monitoringu Państwowej Inspekcji Sanitarnej jakości wody przeznaczonej do spożycia z okresu 2007-2008 wykazały, że 81,4% badanych próbek z obszaru całego kraju charakteryzowała się twardością wody na poziomie 100- 400 mg /l CaCO3, z którego z największą częstością występował zakres 200-300 mg /l CaCO3 (34% próbek) [3].
Tabela 2. Zestawienie twardości wody w poszczególnych miastach województwa mazowieckiego [6]:
|
Miasto |
Twardość ogólna (mg/l CaCO3) |
|
Mińsk Mazowiecki |
200 – 347 |
|
Garwolin |
244 |
|
Legionowo |
240 – 250 |
|
Piaseczno |
194 – 310 |
|
Płock |
236 – 275 |
|
Pułtusk |
302 – 372 |
|
Radom |
215 – 409 |
|
Siedlce |
163 – 311 |
|
Sochaczew |
209 – 262 |
|
Sulejówek |
240 |
|
Warszawa |
178 – 343 |
Wapń bierze udział w budowaniu kości oraz zębów, wpływa na pracę mięśni i przesyłanie sygnałów nerwowych, na koagulację krwi oraz reguluje pracę serca. Z kolei magnez to jeden z najważniejszych pierwiastków, który obok potasu jest głównym kationem wewnątrzkomórkowym organizmu. Pomaga zachować równowagę systemu nerwowego i uczestniczy w budowie kości, komórek, zwłaszcza komórek mięśni oraz wielu enzymów. Autorzy opracowań naukowych powołując się na szereg badań epidemiologicznych badających związek między chorobami układu krążenia, a twardością wody pitnej wskazują na pozytywną rolę obecności Ca i Mg w wodzie pitnej w zmniejszeniu ryzyka chorób sercowo-naczyniowych. Ponadto magnez zawarty w wodzie wchłania się 30 razy lepiej niż zawarty w pożywieniu. Na podstawie obecnie dostępnych danych zaleca się optymalne stężenia w wodzie pitnej na poziomie twardość 200 – 400 mg/l CaCO3 [3]. Dane literaturowe wskazują, że osoby pijące wodę zawierającą w dużych ilościach magnez i wapń (wodę twardą) są mniej podatne na różnego rodzaju schorzenia i żyją przeciętnie dłużej niż mieszkańcy obszarów używający na co dzień wody miękkiej, pozbawionej składników mineralnych [4]. Spożywanie miękkiej wody zubaża organizm z soli w wyniku ich wypłukiwania. Często powtarza się, że picie twardej wody powoduje powstawanie kamieni nerkowych, jednakże przy aktualnie obowiązujących normach nie jest to możliwe [1].
Woda w Państwa kranach spełnia wszelkie normy dzięki temu, że jest stale monitorowana przez Laboratorium Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji w Mińsku Mazowieckim, które wykonuje cotygodniowe badania wody na obu stacjach uzdatniania wody oraz przez Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Mińsku Mazowieckim. Wodę pochodzącą z naszego wodociągu można w związku z tym pić bez przegotowania i bez obaw, zastępując nią wodę butelkowaną. Wapń i magnez są niezbędne w diecie, są znacznie łatwiej przyswajalne z wody niż z pożywienia, a miękka woda = pozbawiona tych pierwiastków, może być znacznie większym zagrożeniem dla organizmu, niż woda twarda.
-
Derkowska-Sitarz, M., & Adamczyk-Lorenc, A. (2015). Wpływ składników mineralnych rozpuszczonych w wodzie pitnej na organizm człowieka. Mining Science, 10(1), 39-48.
-
Nawrocki J.: Uzdatnianie wody. Procesy fizyczne, chemiczne i biologiczne. WydawnictwoNaukowe UAM, WydawnictwoNaukowe PWN, Warszawa 2010
-
Piaskowski, K., & Stanisławska, E. (2025). Znaczenie twardości wody pitnej a jej usuwanie w domowych systemach doczyszczających. Gaz, Woda i Technika Sanitarna, 99(9).
-
Rybicka, A., Shipovskov, S., Medel, P., & Burek, R. Znaczenie jakości wody pitnej. MONOGRAFIA, 30.
-
Quattrini, S., Pampaloni, B., & Brandi, M. L. (2017). Natural mineral waters: chemical characteristics and health effects. Clinical Cases in Mineral and Bone Metabolism, 13(3), 173.
-
Źródłem danych zebranych w tabeli są udostępnione przez podane miasta wyniki badań wody na stronach www.